---

Phân loại đơn bào (Dựa theo cách di chuyển)

Dựa vào cơ quan vận động, các nhà khoa học chia đơn bào thành 4 lớp chính:

2.1. Lớp chân giả (Rhizopoda) – Các loài Amíp

Nhóm này di chuyển bằng cách vươn “chân giả” ra từ cơ thể. Chúng thường ký sinh ở ống tiêu hóa của người.

Các loài thường gặp:

• Entamoeba coli
• Entamoeba hartmanni
• Endolimax nana
• Iodamoeba buschili
• Dientamoeba fragilis

Lưu ý quan trọng: Trong nhóm này, Entamoeba histolytica là loài nguy hiểm nhất, đóng vai trò chính gây bệnh lỵ amíp cho người.Ngoài ra, một số loài sống tự do ngoài môi trường như Naegleria và Acanthamoeba có thể xâm nhập và gây viêm màng não (viêm não do amíp ăn não).

2.2. Lớp trùng roi (Flagellata)

Nhóm này di chuyển bằng các “roi” dài. Tùy vào nơi ký sinh mà chia thành các nhóm nhỏ:

• Ký sinh đường tiêu hóa: Giardia lamblia, Chilomastix mesnili, Trichomonas intestinalis, Enteromonas hominis.
• Ký sinh đường âm đạo: Trichomonas vaginalis (Gây bệnh phụ khoa phổ biến).
• Ký sinh đường máu: Các loài thuộc giống Leishmania và Trypanosoma.

Cần nhớ: Hai loài gây bệnh quan trọng nhất trong lớp này là Giardia lamblia (tiêu chảy) và Trichomonas vaginalis (viêm nhiễm đường sinh dục).

2.3. Lớp trùng lông (Ciliata)

Di chuyển bằng các lông chuyển bao quanh cơ thể.
Trong lớp này, chỉ có duy nhất một loài ký sinh ở ống tiêu hóa của người là Balantidium coli.

2.4. Lớp bào tử trùng (Sporozoa)

Đây là nhóm ký sinh trùng nội bào bắt buộc (phải chui vào trong tế bào vật chủ để sống).

• Đặc điểm: Chu kỳ phức tạp, cần 2 vật chủ, sinh sản xen kẽ giữa vô tính và hữu tính.
• Bào tử trùng đường ruột: Isospora belli, Cryptosporidium parvum, Sarcocystis hominis, Cyclospora cayetanensis.
• Bào tử trùng đường máu và tổ chức:
  • Giống Plasmodium: Gây bệnh sốt rét.
  • Giống Babesia: Gây bệnh Babesia.
  • Giống Toxoplasma.

---