Đang tải câu hỏi…
Quiz Hoàn Tất!
Sán lá gan nhỏ (Clonorchis sinensis và Opisthorchis viverrini):

1. Nguyên nhân gây bệnh và Phân bố
- Tác nhân: Gồm 2 loài chính gây bệnh ở người:
- Clonorchis sinensis: Phân bố chủ yếu ở Miền Bắc Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản, Triều Tiên.
- Opisthorchis viverrini: Phân bố chủ yếu ở Miền Nam Việt Nam, Thái Lan, Lào.
- Vị trí ký sinh: Sán ký sinh trong đường mật và túi mật của gan, đôi khi ở ống tụy.
2. Chu kỳ lây nhiễm

Bệnh lây truyền qua đường ăn uống, cụ thể là ăn cá nước ngọt chưa được nấu chín (gỏi cá).
- Trứng sán theo phân người bệnh xuống nước -> nở ra ấu trùng lông -> chui vào ốc (vật chủ trung gian 1).
- Ấu trùng phát triển trong ốc -> thành ấu trùng đuôi -> rời ốc chui vào cá nước ngọt (vật chủ trung gian 2).
- Tại cá, chúng tạo thành nang ấu trùng trong thịt cá.
- Người hoặc động vật ăn phải cá có nang ấu trùng chưa nấu chín -> ấu trùng vào dạ dày, lên gan, phát triển thành sán trưởng thành sau khoảng 26 ngày.
3. Tác hại và Triệu chứng

- Cơ chế gây bệnh: Sán gây kích thích cơ học và tiết độc tố làm viêm đường mật, dày thành ống mật, xơ hóa gan, gan to.
- Biến chứng nguy hiểm:
- Tắc mật, viêm túi mật, sỏi mật.
- Xơ gan cổ trướng.
- Đặc biệt liên quan đến ung thư đường mật (Cholangiocarcinoma).
- Triệu chứng lâm sàng:
- Giai đoạn sớm: Thường không rõ, có thể rối loạn tiêu hóa nhẹ, chán ăn.
- Giai đoạn muộn: Đau tức vùng gan (hạ sườn phải), vàng da, nước tiểu vàng, rối loạn tiêu hóa (đầy bụng, khó tiêu), gan to.
4. Chẩn đoán
- Xét nghiệm: Tìm trứng sán trong phân hoặc dịch mật (tiêu chuẩn vàng).
- Hỗ trợ: Siêu âm (gan tăng sáng, đường mật dày), xét nghiệm máu (tăng bạch cầu ái toan).
5. Điều trị
- Thuốc đặc hiệu: Praziquantel (biệt dược: Billtricid, Distocid…).
- Phác đồ điều trị ca bệnh:
- Liều dùng: 25 mg/kg/lần x 3 lần/ngày x 1 ngày.
- Khoảng cách giữa các liều: 4 – 6 giờ.
- Uống lúc ăn no.
- Chống chỉ định: Phụ nữ có thai 3 tháng đầu, người đang cho con bú (nếu dùng phải ngừng cho bú 72 giờ), suy gan thận nặng, dị ứng thuốc.
6. Phòng bệnh
- Không ăn gỏi cá hoặc cá chưa nấu chín.
- Quản lý phân, không dùng phân tươi nuôi cá (cầu tiêu ao cá).
- Điều trị đặc hiệu cho người bệnh và tẩy sán cho chó mèo.

Comment ×